آرامگاه حضرت سيد علاءالدين حسين، فرزند امام موسي كاظم (ع) و برادر حضرت شاه چراغ (ع) معروف به حسين كوچك است كه در ميدان آستانه در جنوب شرقي شيراز و در محله بالا كفت واقع شده است.
در اواخر قرن هشتم و اوايل قرن نهم، يعني در زمان قتلغ خان حاكم فارس بناي اوليه آرامگاه سيد علاءالدين حسين ساخته شد. آرامگاه درون باغي كه به باغ قتلغ معروف بود، قرار داشت. بعد از مدتي باغ مزبور ويران گشت و قبر امام نيز ناپديد شد.
در اواسط عهد صفوي شخصي به نام ميرزا علي كه از مدينه به شيراز آمده بود، قبر امام را پيدا نمود و آن را تعمير اساسي كرد. بعد از آن خليل سلطان ذوالقدر حاكم فارس (918-926) در زمان سلطنت شاه اسماعيل صفوي به تجديد بنا و تزيين آن پرداخت و در سال 923 كار تزيين آرامگاه را به پايان رساند.
كتيبه اي كه بر بالاي حرم مطهر قرار دارد زمان اتمام تجديد بنا را در اشعاري كه ...؟ سروده است نشان مي دهد:
|
سال تاريخش بجو از خيرباقي والسلام |
... اين بنا كز دولت سلطان خليل آمد پديد |
در سال 943 و در زمان شاه طهماسب صفوي كارهاي تكميلي آرامگاه به پايان رسيد. در كتيبه ديگري كه به خط ثلث نوشته شده و در داخل حرم قرار گرفته است درباره چگونگي انجام امور تكميلي توضيحاتي داده شده است.
در سال ...؟ ميرزا ابوالحسن خان مشيرالملك گنبد آرامگاه را كه بر اثر زلزله صدمه ديده بود، مجددا" ساخت و در سال 1309 به دستور محمدرضا خان قوام الملك به آيينه كاري رواق آن پرداختند.
شوريده شيرازي در مورد آيينه كاري حرم شعري سروده است كه به خط نستعليق عالي در اطراف ضريح نوشته شده است و در بيت آخر آن زمان آيينه كاري را بيان كرده است.
|
روي نه افلاك از اين آيينه ها آيين گرفت |
منطق شوريده بهر سال تاريخش سرود |
كف و ازاره هاي داخل آرامگاه از سنگ مرمر است. سقف و ديوارهاي بنا نيز آيينه كاري شده است. در سال 1329 گنبد بنا را كه چندين مرتبه بر اثر حوادث مختلف صدمه ديده بود برداشتند و در سال 1331 گنبد جديدي را با اسكلت فلزي بر روي آن نصب كردند. در حال حاضر اين گنبد با كاشي هاي معرق پوشيده شده و اطراف آن با كاشي هاي رنگين گل و بته دار مزين شده است.
مرقد امامزاده در شاه نشين شمالي در حرم مربع شكلي كه ديوارها و طاق آن آيينه كاري شده قرار گرفته است. ضريح چوبي امامزاده منبت كاري شده و بر روي آن شيشه نصب گرديده است. درب هايی براي داخل شدن به حرم وجود دارد كه هر كدام از آنها چوبي است و منبت كاري شده هستند. يك درب ديگر از طلا كه كار هنرمندان اصفهان است نيز براي حرم تهيه و نصب شده است. در اطراف اين در قصيده اي از جمال جمالي شاعر معاصر شيرازي به صورت ميناكاري نوشته شده است كه دو بيت آخر آن ماده تاريخ است:
|
اين دو مصرع را جمالي از ره اخلاص عنوان |
سال شمسي و هلالي كرد حسب الامر فالي |
|
گشت اين باب حوايج بوسه گاه اهل عرفان (1350 ش) |
از كرم يزدان دري بگشاد بر ارباب ايمان(1391 ق) |
در زاويه جنوب غربي آرامگاه برجي مكعب شكل از سنگ هاي سفيد ساخته شده كه در چهار سوي آن ساعت هايي كار گذاشته اند.
در زاويه جنوب شرقي آرامگاه نيز بنايي وجود دارد كه متعلق به آرامگاه سيد عبدالله حجاب (ضياءالسلطان) است.
----------
به وبلاگ پایتخت فرهنگی ایران خوش آمدید.
